Z kuşağına z-kitap!

0
5555

Teknolojinin gelişimiyle öğrenim sistemleri ve alışkanlıkları da değişmeye başladı. Artık eğitim de bu alışkanlık ve değişimlere göre planlanmak zorunda. Z-kitap uygulaması ise eğitimde bir süredir yaygın olarak kullanılan akıllı tahtayı belki de gerçek işlevine kavuşturan bir uygulama olarak öne çıkıyor. Z kuşağı, hayatı z-kitaptan öğreniyor! 

Okullarda akıllı tahta, tablet gibi eğitim araçlarının kullanılması, içerik kadar yazılımın önemini de öne çıkaran bir konu oldu. Herhangi bir kitabın bu araçlara PDF ya da JPEG gibi formatlarla yüklenmesi, aslında ilerleyen teknolojiyi yansıtan bir yöntem değildi. Çünkü akıllı tahtalar bu yanıyla billboard’dan öte geçemiyordu. Ancak Fernus tarafından geliştirilen z-kitap projesi bu araçların kullanımında bir dönüm noktası sayılabilir. Bu uygulamayı Fernus Bilişim Teknolojileri Genel Müdürü Sıtkı Can Şahin ile konuştuk.

Fernus Bilişim Teknolojileri Genel Müdürü Sıtkı Can Şahin

Fernus’u kısaca tanıyalım…

Fernus Bilişim Hizmetleri Eğitim Danışmanlık ve Ticaret Ltd.Şti., 2009 yılından itibaren profesyonel olarak internet tabanlı projeler üreterek, bilişim sektöründe birçok alanda geliştirdiği uzmanlıklarını kullanarak çözüm üretmektir. Özellikle eğitim teknolojileri başta olmak üzere çalışma alanlarımız; yazılım geliştirme, danışmanlık hizmetleri, e-ögrenme çözümleri şeklindedir. Eğitim yayıncılığı alanında Sınav Yayınları, Okyanus Yayınlari, Kültür Yayınlari, Bilfen Yayınlari gibi Türkiye’nin en önemli egitim yayıncılarının aralarında bulunduğu 100’e yakın yayın dağıtım firmasına dijital eğitim konusunda çözüm ortaklığı sunmaktayız. İçinde bulunduğumuz dijital çağın ihtiyaçları doğrultusunda bilişim teknolojileri alanının gereksinimlerine yönelik yazılımlar üretiyoruz. Lokasyonumuzu da bu doğrultuda belirleyerek şirketimizi Ankara Üniversitesi Teknokent içerisinde konumlandırdık.  Türkiye’de dijital altyapı konusunda ilk olma özelliği taşıyan çok önemli uygulamalara imza attık. Kazanmış olduğumuz başarılar ve hızlı büyüme ile sektörün lider firmaları arasında yer alıyoruz. Özellikle eğitim teknolojileri konusunda tüm dünyaya örnek teşkil edecek projelere imza atıyoruz. Dijital eğitim reformu sayesinde sınıflar akıllı tahtalar ile donatılırken biz de teknoloji alanındaki geniş know-how’umuzu, tüm profesyonelliğimiz ve tecrübemiz doğrultusunda eğitim alanına yönlendirdik. Dijital eğitim reformunu desteklemek adına “Fernus Z-kitap” adında yeni bir oluşuma imza attık.

Z-kitap uygulaması nasıl oluştu ve neleri içeriyor?

2011 yılında “Dijital eğitim reformu” kabul edilen akıllı tahta uygulamasının Türkiye çapındaki tüm dersliklere birer akıllı tahta takılması planlanarak, eğitimde yeni bir döneme adım atıldı. Bu doğrultuda teknoloji ile birlikte eğitimin dönüşmesi doğrultusunda akıllı tahtalar ile başlatılan reform, eğitim sektörünü doğrudan ilgilendiren çok önemli teknolojik gelişmeleri de beraberinde getirdi. Tabletler ve akıllı tahtalar ile okullardaki öğrenim süreçleri dijitalleşti. Şu anda devlet okullarının yüzde 80’inde ve özel okulların neredeyse tamamında geleneksel tahtalar yerini akıllı tahtalara bıraktı. Devletin eğitimde teknolojinin kullanılmasını etkin bir şekle dönüştürmesi, her okulun her sınıfına akıllı tahta konulması teknoloji ihtiyacını önemli ölçüde artırdı. Teknolojinin sınırı yok! Bu yüzden kendinizi ve ülkenizi geliştirmek için sürekli yeni projeler geliştirmek zorundasınız. Biz de öyle yaptık. Bilişim konusundaki geniş know-how’ımızı eğitim teknolojilerine yönlendirerek akıllı tahta, tablet ve telefonlar için yazılım-içerik geliştirdik. Zenginleştirilmiş kitaplar; Milli Eğitim Bakanlığı onayıyla basılmış kitapların, akıllı tahtalar, bilgisayarlar, mobil cihazlar ve tabletler gibi dijital ortamlarda sunulmasına olanak sağlayan ve bu ortamlar için üretilmiş, içerisinde video, ses, eğitici oyun, animasyon ve uygulamalar barındırabilen yazılımlardır.  Biz, ders kitabını bütün platformlarda çalışan bir uygulama haline getiriyoruz. Fernus Z-Kitap öncesinde, kitap tahtaya PDF olarak açılıyordu ancak ekran üzerinde işlem yapmak mümkün değildi. Fernus Z-Kitap, tüm öğretmenlerimizin kolayca ve etkili şekilde kullanabileceği bir yapıda tasarlandı. Fernus Z-Kitap ile sayfalar arasında hızlı geçiş yapmak, istenilen alanları büyütüp küçültmek, kitap üzerinde çizim ve işaretleme çalışmaları yapmak mümkün. Bunun dışında Fernus Z-Kitap ile kitabın herhangi bir yerine içeriği zenginleştirmek amacıyla, ilgili konuya ve soruya uygun ses, video, animasyon ve etkileşimli uygulama eklenebiliyor.  Öğretmenler test sorularını akıllı tahtaya yansıtarak çözebiliyorlar. Daha sonra bu soruları kaydederek, başka bir sınıfta da adım adım kullanabiliyorlar. Normal tahtaya gerek kalmadan; yazma, çizme ve işaretleme gibi özellikler sayesinde, kitabın üzerindeki her bir bilgi akıllı tahtaya yansıtılıp, tahta üzerinde istenilen özellik kullanılabiliyor. Öğrenciler tabletleri üzerinden, akıllı tahtaya bağlanabiliyorlar. Ayrıca öğretmenler istedikleri an öğrenci tabletlerinin ekranını kilitleyebiliyorlar ve akıllı tahtadaki görüntüyü, öğrenci tabletine yansıtabiliyorlar. Böylece öğrenci, akıllı tahtadaki dersi takip etmek durumunda kalıyor.  Ders sırasında öğretmen isterse, öğrencinin tabletine kullanım izni verip, öğrencinin tabletinde yaptığı soru çözümünü akıllı tahtaya yansıtabiliyor. Böylece öğrencinin derse çok daha fazla odaklanması ve rahat bir şekilde derse katılması sağlanıyor.

Z harfi, Z kuşağını mı simgeliyor?

Z, aslında zenginleştirilmişin kısaltılması. Ancak Z kuşağına da uyuyor! Şu an Z kuşağındayız. Bu kuşağın nitelikleri z-kitap ile bağdaşıyor. 2000’li yıllarda doğan ve Türkiye’nin yüzde 30’unu oluşturan Z kuşağı ya da diğer bir ifadeyle “dijital çocuklar”, teknolojinin içine doğdular. Bu çocuklar eğitim hayatlarına başlamadan, akıllı telefonlardan rahatlıkla oyun oynayabiliyorlar, videolar izleyebiliyorlar, bilgisayarlarını etkin bir şekilde kullanabiliyorlar. Z kuşağı beyin frekansları yüksek, aynı anda birden fazla şeyi algılayabilen bir kuşak. Teknoloji çağının içinde doğdular. Beyinlerinin gelişme döneminde, televizyonlarda kare sayısı yüksek çizgi filmler izlediler. Bu kuşak tabletlerle büyüyor. Tamamen elektronik bir dünya… Oyun oynuyor mesela. Bir oyunun içinde ne kadar çok odaklanacak şey var. Saniyede beyine bilgi girişi çok yüksek. Buna bağlı olarak motor kontroller ve refleksler de gelişiyor. Eskiden çocuklar robotlaşacak denirdi ama aksine zekaları gelişiyor. Son 5 yıl içindeki araştırmalarda video oyunlarının zekaya olumlu etki ettiğini, refleksleri artırdığı kanıtlandı. Örneğin; benim kardeşim masada benimle oturuyor ancak elindeki cihaz aracılığıyla arkadaşlarının yanında. Yani aslında birlikteler. İletişim hızlı ve pratik bir hale geldi. Bu çağın öğrenme ve eğitim metotları da eski dönemden farklılaşmalı. Kuşakları değiştiremeyiz. Teknolojiyi ve kavramları zamana uydurmamız, genişletmemiz gerekiyor. Z-kitap uygulaması da bunun önemli bir adımı.

Yani z kuşağının eğitim materyali mi z-kitap?

Z kuşağının renkli, parlak, hareketli ve uyarıcı teknolojiyle etkileşime girmesinin sadece zararlarına odaklanmak yerine; çocukların dijitale ve akıllı telefonlara duyduğu ilginin, faydalı kullanıma dönüşmesini sağlamalıyız. Burada da en önemli rol, ebeveynlere ve eğitimcilere düşüyor. Çocukları teknolojiden izole etmek yerine onlara çağın yenilikleri ile geleceğe nasıl hükmedeceklerini öğretmeliyiz. Dikkat süreleri kısa olan ama aynı zamanda beyinlerini çoklu olarak kullanabilen Z kuşağı için geleneksel öğrenme yöntemleri ve ortamları yetersiz kalabiliyor. Çağın gerektirdiği bilgi ve becerilerin; geleneksel eğitim ortamlarının yanı sıra elektronik iletişim ortamlarında da sunulması, öğrenme ve eğitim sürecini hızlandırmakta ve pekiştirmektedir. Çok hızlı düşünen ve düşündüklerini bir an önce uygulamaya geçirmek isteyen bir nesille karşı karşıyayız. Bu neslin çocukları, teknolojiyi çok etkin kullandığından ve aynı anda kısa sürede pek çok bilgiye ulaşabildiğinden, odaklanmada zaman zaman sorun yaşayabilirler. Bu nedenle eğitimin tamamen etkileşimli bir içerikle tasarlandığı öğrenme ortamları, bu çocuklar için daha uygundur. Yeni kuşak bir yandan bilgisayara bakıyor, bir yandan elindeki telefonla yazışıyor, başka bir ekrandan bir şey okuyor… Yani eskisine göre çok daha hızlı, farklı yaşıyor. Beyinleri de buna bağlı olarak daha hızlı çalışıyor. Bu dijital eğitim uygulamasının içerisinde kitap içeriğindeki ders konularının yanı sıra video, ses, animasyon ve eğitici oyunlar etkileşimli şekilde yer alıyor. Z-kitaplar ile öğrenciler dijital ortamda ders içeriklerine ulaşabiliyor, istedikleri zaman okulda, evde, arabada yani farklı mekanlarda zenginleştirilmiş içerikle etkileşme olanağı bulabiliyor. Öğrenmede zaman ve mekan sorunu ortadan kaldırıyor, öğrenciler günümüz teknolojisine entegre olan eğitim sistemiyle derslere daha kolay adapte olabiliyorlar. Uygulama olarak Google Play ve App Store’dan rahatlıkla indirilebilirken, tablet ve telefonlarda kolaylıkla kullanılabiliyor. Dijital uygulamaların eğitime entegre edilmesi, ileri teknolojilerle yetişecek insanlar demektir. Eğitim alanında atacağımız her yenilikçi adım, yeni nesillerin dünyayı yönetmesinde çok önemli rol oynayacak.

Öğretmen-öğrenci ilişkisini de değiştiriyor bir anlamda…

Kesinlikle. Fernus Z-Kitap, öğretmeni fiziksel olarak daha özgür kılmanın yanında, tüm öğrenme stillerinin tek uygulamayla karşılanmasını sağlıyor. Kullanılan görsel materyaller aracılığıyla görsel öğrenme, eklenen ses efektleri ile işitsel öğrenme, tahtada uygulama yapıp, etkili kinestetik duyulara hitap ederek dokunsal öğrenme gerçekleşiyor. Bu yolla Fernus Z-Kitap, klasik eğitim metotlarından daha etkili bir eğitim çözümü sunuyor. Öğretmen kitabı açıp ders anlatırken, ilgili animasyonları, video’ları izletebiliyor.  Geleneksel öğrenme yönteminde, öğretmen soruları çözerken herkesin önünde kitap açık olurdu, önce soru tahtaya yazılır, öğrenciler de önlerine açardı. Şimdi doğrudan kitap tahtaya açılıp etkileşimli bir şekilde kullanılıyor. Öğretmen tüm öğrencileri derse katabiliyor. Örneğin, “Hadi bu soruyu da siz çözün” dediğinde tek tuşla bütün öğrencilerin nasıl çözdüğünü tahtada görebiliyor. Eskiden, “Sıra nasıl olsa bana gelmez” diye düşünen öğrencinin artık derse kayıtsız kalma şansı yok. Fernus Z-Kitap ile her öğrenciden yüksek verim alınabiliyor. Fernus Z-kitap ile hem öğrenme hem de öğretme kolaylaşıyor ve çok daha etkili hale geliyor.

Peki, yaygınlığı nedir z-kitabın?

Fernus Z-Kitap, 5 yıllık geliştirme süreci içinde son haline ulaştı ve Fernus Z-Kitap ile çok kısa bir süre içerisinde bugün özel okullarda eğitmenlik görevi üstlenen öğretmenlerin yüzde 70’ine ulaşmayı başardık. Bu oran her geçen yıl organik olarak artmaya devam ediyor. Öğretmenler bunu zorunlu olarak değil, kulaktan kulağa duyarak talep ediyor ve memnun kalıyorlar. Çünkü bu “Bir şey yapalım ve satalım” mantığıyla yaptığımız bir uygulama değil. Eğitim söz konusu olunca, büyük özveriyle ve satış kaygısından uzak çalışıyoruz.